Linh Mục TRẦN QUÝ THIỆN

N

ăm dương lịch 1998 đã qua. Với những ngày này, cùng với mọi người trên thế giới, chúng ta đang sống những ngày đầu tiên của Năm Mới Dương Lịch 1999, năm cuối cùng của thế kỷ 20, với hy vọng bước sang thiên niên kỷ mới, sẽ mở ra những cánh cửa Hòa bình, Tự do và Dân chủ cho toàn thể nhân loại.

Trong thời gian này, nhiều gia đình Việt Nam tỵ nạn cũng như cộng đồng người Việt hải ngoại đang chuẩn bị tổ chức một số sinh hoạt đặc biệt để vui xuân, chia sẻ niềm vui với đồng bào tại quê nhà đang nô nức đón chào Năm Mới Âm Lịch Kỷ Mão trong ba ngày Tết Nguyên Ðán cổ truyền.

Nhưng nếu suy nghĩ ta thấy: Năm Mới hay Năm Cũ cũng chỉ là những chặng đường của Thời gian, của Lịch sử. Người đời thường nói lịch sử luôn luôn lập lại. Lịch sử của Hiện Tại là sự lập lại những gì đã xảy ra trong Quá Khứ. Với cái nhìn khách quan và sâu xa hơn, chúng ta nhận thức rằng Năm Cũ hay Năm Mới cũng chỉ là một. Nó chỉ là những giai đoạn trước và sau của một thời gian.

Năm trước hay năm sau, chúng ta tự cảm nhận mình vẫn vậy! Vẫn là những con người cũ! Vẫn là những người Việt sống lưu vong luôn mang nặng bên mình nỗi nhục của những người mất nước! Vẫn là những người mắc nợ với Ðất Nước, với Ðồng bào ruột thịt vì chưa quang phục được Quê Hương! Vẫn là những con người mang thân phận mong manh dòn mỏng yếu đuối gắn liền với tham sân si! Từ đó thực tế cho ta thấy rằng: Sống là một cuộc chiến đấu không ngừng. Chiến đấu giữa thiện và ác, giữa tính tốt và nết xấu, giữa cuộc sống thăng hoa hay đắm chìm trong tục lụy!!

CÂU CHUYỆN VỀ CHIẾC ÁO RÁCH

Trong kho tàng văn hóa thần bí của nước Ấn độ, người ta đọc thấy một câu chuyện răn đời lý thú sau đây :

Sau một thời gian dài kiên nhẫn chịu đựng để hướng dẫn tu luyện, một vị linh sư Ấn giáo nọ rất hài lòng về sự tiến bộ của người đệ tử ruột của ông. Nhận thức rằng người đệ tử không cần đến sự dìu dắt huấn luyện của mình nữa, nên một ngày kia, vị linh sư mới bỏ mặc anh trong một túp lều tranh rách nát bên cạnh một bờ sông.

Thực hiện huấn dụ của vị linh sư, mỗi buổi sáng khi thức dậy, người đệ tử dìm mình xuống dòng sông để thanh tẩy theo đúng nghi thức Ấn giáo, rồi anh giặt chiếc áo rách của mình. Chiếc áo rách : Ðó là tất cả tài sản duy nhất của anh.

Một ngày kia, người đệ tử buồn bực xót xa vô hạn khi phát giác chiếc áo duy nhất của mình phơi ở bờ sông đã bị chuột cắn rách tả tơi! Không còn cách nào khác, người đệ tử đành phải gõ cửa dân làng để xin một chiếc áo khác.

Chẳng bao lâu, chiếc áo này cũng bị chuột cắn nát! Lúc đó anh mới nảy sinh ý nghĩ vào làng xin cho kỳ được một con mèo. Từ nay anh khỏi phải lo lắng về sự quấy phá của mấy chú chuột nữa. Nhưng thay vì xin áo mặc, người đệ tử thuộc môn phái khất thực cũng vẫn phải ngày ngày vào làng xin cơm bánh cho mình.

Tháng này qua năm khác, anh vẫn phải vác bị đi khất thực! Một ngày kia, bỗng nhiên người đệ tử cảm thấy xấu hổ vì bao năm qua, anh đã vô tình trở thành một thứ gánh nặng cho dân làng! Nghĩ thế, anh đã tìm đủ mọi cách để tậu cho bằng được một con bò lấy vốn làm ăn. Nhưng có bò rồi thì cũng phải liệu sao có cỏ cho bò ăn. Những ngày đầu, anh tự mình đi cắt cỏ cho bò. Nhưng về lâu về dài, nhận thấy không còn thời giờ để ngồi thiền và cầu nguyện, anh đành phải thuê một người cắt cỏ cho bò.

Con bò ngày càng sinh sản ra nhiều. Chẳng bao lâu đã trở thành một đàn bò đông đúc, nên số người cắt cỏ cũng phải gia tăng theo nhịp độ phát triển của đàn bò. Mấy năm sau, mảnh đất chung quanh túp lều tranh của anh ngày xưa đã biến thành một nông trại trù phú lớn lao.

Con người đã một thời muốn từ bỏ tất cả mọi sự để trở thành một tu sĩ, một vị linh sư trong Ấn giáo, thì nay đã nghiễm nhiên trở thành một ông chủ nông trại giàu có danh tiếng. Có tiền, có tất cả mọi sự, nên anh nghĩ phải có một người tâm đầu ý hợp để cùng anh chia sẻ công việc. Sau cùng anh đành phải cưới một người vợ trẻ đẹp. Không bao lâu, anh đã trở thành một trong những ông chủ nông trại giàu có quyền thế nhất trong vùng.

Hai mươi năm sau, trong một dịp trở lại thăm ngôi làng cũ, vị linh sư Ấn giáo xưa đã một thời dẫn dắt anh trên đường tu trì, vô cùng ngạc nhiên vì thay cho túp lều tranh rách nát nghèo nàn bên bờ sông ngày nào, nay đã là cả một cơ nghiệp đồ sộ lớn lao.

Thăm hỏi dân làng để biết được tung tích người chủ nông trại giàu có uy quyền hống hách khăùp vùng, vị linh sư mới ôn tồn lên tiếng hỏi người đệ tử cũ của mình: " Thế này nghĩa là gì hả con?! ".

Người đệ tử suy nghĩ hồi lâu rồi hối hận trả lời: "Thưa Thày, có lẽ Thày không tin. Nhưng tất cả cơ nghiệp này, được như hôm nay, cũng chỉ vì con đã không đủ can đảm tìm mọi cách để giữ được chiếc áo rách!"

SUY TƯ NHÂN NGÀY ÐẦU NĂM

Chúng ta đang sống những ngày đầu của Năm Mơi Dương Lịch. Nghĩ về câu trả lời trong hối hận của người đệ tử Ấn giáo trong câu chuyện răn đời trên đây, chúng ta cũng cảm thấy xót xa, vì không nói đâu xa, ngay trong chính xã hội mà chúng ta đang sống, cũng có rất nhiều người đã không đủ can đảm và nghị lực, để giữ cho mình chiếc áo rách như người đệ tử trong câu chuyện nói trên.

Trong nội dung câu chuyện này, chiếc áo rách có thể hiểu là một biểu tượng mang nhiều ý nghĩa. Chiếc áo rách có thể hiểu là Phẩm Giá con người. Chiếc áo rách có thể hiểu là Lý Tưởng cuộc đời ta. Có thể hiểu là Truyền Thống Ðạo lý của dân tộc ta. Một dân tộc vốn tôn trọng nhân nghĩa hơn bạo lực. Một dân tộc luôn đề cao cuộc sống đơn sơ thanh liêm hơn giàu có bất chính tham nhũng. Nó cũng có thể hiểu là Niềm Tin Tôn Giáo của ta. Và trên tất cả, chiếc áo rách ở đây chính là chén cơm manh áo của mỗi người.

Ngay chính xã hội mà chúng ta đang sống, trong cuộc đời một nắng hai sương, tất tả ngược xuôi mỗi ngày, rất nhiều người vì vật lộn với đời sống, không còn biết nghĩ gì khác ngoài chén cơm manh áo!?

Vì chén cơm manh áo, người ta có thể chà đạp phẩm giá của chính mình cũng như của người khác. Ðó là trường hợp những người đã tán tận lương tâm chà đạp người khác, để mong có một địa vị nào đó hoặc để củng cố địa vị mình trong xã hội. Ðó cũng là trường hợp những người có thể tối mặt, chối bỏ luân thường đạo lý, dám làm tất cả dù trái lương tâm của mình. Trong xã hội hôm nay, nào có mấy người còn biết quý trọng đời sống thanh bạch, để lòng mình khỏi bị cuốn hút vào những tham vọng làm giầu với bất cứ phương tiện nào!?

Vì chén cơm manh áo, người ta có thể chối bỏ Niềm Tin Tôn Giáo của mình. Ðó là trường hợp những tín đồ các tôn giáo đã đánh mất những giáo lý cao quý về công bình bác ái, từ bi hỉ xả, quên mình để nâng đỡ chia sẻ với những ai đang sống trong túng thiếu nghéo khó, những ai đang sống trong khổ đau, để rồi cuối cùng kéo dài cuộc sống trong ích kỷ, thù hận, phản lại niềm tin tôn giáo của mình.

Vì chén cơm manh áo, nhiều người Việt hải ngoại cũng đã đánh mất Lý Tưởng Quốc Gia của mình. Ðó là trường hợp những người trước đây lớn tiếng tuyên bố ra đi để cứu nước, quang phục quê hương, thì nay vì chén cơm manh áo, đã quay đầu trở về phục vụ cho việt cộng, kẻ thù của dân tộc, hoặc tham quyền cố vị gây chia rẽ trong đồng bào hải ngoại.

Vì chén cơm manh áo, có biết bao người Việt tỵ nạn đã quên hết luân thường đạo lý, công ơn cha mẹ, tình nghĩa vợ chồng, đưa đến thảm cảnh gia đình tan vỡ chia ly, con cái bụi đời, băng đảng, nghiện hút!? Ôi chén cơm manh áo! Ðó là mối nguy hiểm to lớn. Ðó là cạm bẫy mà bất cứ ai trong chúng ta cũng có thể rơi vào!!

Trong những ngày đầu tiên của Năm Mới Dương Lịch, tiến thêm một bước trong cuộc Hành Trình Vào Ðời, chúng ta hãy thành tâm khấn nguyện Thượng Ðế, để chúng ta biết sáng suốt nhận định những bậc thang giá trị đích thực trong cuộc sống. Xin Ngài ban cho chúng ta can đảm và nghị lực, để trong khi mưu cầu chén cơm manh áo, chúng ta có đủ khả năng biết khước từ mọi hành động bất chánh, mọi thỏa hiệp với lừa đảo gian trá, vượt qua những cám dỗ thường tình của con người.

Xin cho chúng ta luôn tâm niệm rằng: Muốn sống con người không phải chỉ cần có chén cơm manh áo, nhưng cuộc sống đích thực có ý nghĩa còn phải vươn cao hơn chén cơm manh áo. Ðó là Tình Thương, lòng Bác Ái, Khoan Dung, Tha Thứ, Phục Vụ và Chia Sẻ với người khác. Nhờ đó chúng ta mới có thể chôn vùi những ích kỷ nhỏ nhen, mở rộng trái tim với đôi bàn tay, để chia sớt san sẻ với mọi người, nhất là những ai đang đau khổ ...

Mỗi lần Năm Mới trở về, thông thường bất cứ ai cũng muốn làm một quyết tâm để Năm Mới được Hạnh Phúc và nhiều may mắn hơn năm cũ. Không ai trong chúng ta mà không muốn xua đuổi những xui xẻo của năm cũ, để năm mới được thành công hơn, bình an mạnh khỏe và thịnh vượng hơn.

Trong một số báo phát hành mới nhất, tuần báo Time đã cho độc giả biết : Thật là cái vòng lẩn quẩn của dân tộc: hiện nay có tới 50 phần trăm người Mỹ quyết tâm ăn kiêng khem (diet) và tập thể dục mỗi ngày để bảo vệ cái eo và sức khỏe, thì hơn bao giờ hết ngày nay Hoa Kỳ là một quốc gia có nhiều người béo mập nhất thế giới.

Và theo hãng tin Reuter, một chuyện khó tin nhưng có thật đã xảy ra. Ðó là một người đàn ông tên là Michael Hebrando, 43 tuổi, sống tại khu Brooklyn, thành phố New York, từng là phát ngôn viên cho Chương Trình Ăn Kiêng "Deal A Meal " của Richard Simmons, thì trớ trêu thay, chàng Hebrando lại cân nặng 950 pounds! Chàng béo mập đến nỗi không còn có thể bước đi được nên người ta đã phải đục tường một lỗ thật lớn, đưa chàng ra xe cứu thương vào bệnh viện St Luke, New York. Sách Guiness ghi nhận chàng là người Mỹ béo mập và nặng kỷ lục nhất từ xưa tới nay, vượt xa anh John Brower , tài xế taxi ở thành phố Seattle, chết năm 1983, nặng 798 pounds.

Ðiều chúng ta quan tâm hơn cả là sức mạnh tinh thần, sự cường tráng của tâm linh hơn là thể xác. Quyết tâm của chúng ta trong những Ngày Ðầu Năm Mới phải là quyết tâm điều chỉnh lại sự lựa chọn cơ bản cuộc đời ta. Ðâu là Cùng Ðích cuộc sống? Ðâu là Hướng Ði Ðích Thực mà đời ta phải vươn tới? Ðâu là Giá Trị Cao Cả Nhất trong cuộc sống bon chen bươn chải vì chén cơm manh áo này? Chén cơm manh áo hay tiền bạc bất chánh và lạc thú có thực sự đem lại hạnh phúc cho đời ta không??

Trong những ngày đầu của Năm Mới Dương Lịch 1999, bạn và tôi, chúng ta hãy tâm niệm và thực hiện cho kỳ được phương châm sống của Thày Mạnh Tử (372 - 289 trước Công Nguyên), một nhà hiền triết Trung Hoa, đã chọn làm lý tưởng cho đời mình: "Ngẩng đầu lên không hổ với Trời. Cúi xuống không thẹn với người." Ðó là điều vô cùng hạnh phúc.

© Copyright by Tran Quy Thien